کود مقاومکننده به آفات چیست و چگونه عمل میکند؟
- وقتی شما پتاسیم به گیاه میدهید تا میوهاش درشت شود، گیاه همزمان با توزیع سریع این عنصر در آوندهایش، نقشه آفات مکنده را که به دنبال تجمع قند و نیتروژن آزاد در شیره گیاهی هستند، نقش بر آب میکند.
- وقتی کلسیم و بور مصرف میکنید تا میوهتان ترک نخورد و بازارپسند شود، در همان لحظه دارید ستونهای استقامت گیاه را میسازید که نفوذ قارچها و آفات را به داخل بافت غیرممکن میکند.
پس اینجا خبری از جادو یا کودهای ناشناخته نیست؛ داستان عناصر میکرو و ماکرو در کودهای مقاومکننده در واقع همان داستان استفاده هوشمندانه و هدفمند از منابعی است که بارها در برنامههای تغذیهایتان از آنها استفاده کردهاید، اما این بار با دید متفاوتی.
مهمترین عناصر معدنی برای واکسیناسیون گیاه
- کلسیم و بور: برای اینکه دیوار بتنی گیاهتان را بسازید، باید به سراغ کلسیمبور بروید. بهترین گزینه در بازار، استفاده از کودهای مایع کلسیمبور است که به صورت محلولپاشی استفاده میشوند. نیترات کلسیمبور هم گزینه بسیار خوبی است چون همزمان نیتروژن لازم برای رشد اولیه را هم فراهم میکند. این کودها با قفل کردن کلسیم در دیواره سلولی، راه ورود قارچها را مسدود میکنند.
- پتاسیم: برای اینکه سیستم امنیتی گیاهتان را فعال کنید و سفرهی آفات را جمع کنید، باید سراغ کود پتاس بالا بروید. سولفات پتاسیم استانداردترین و در دسترسترین گزینه است که پتاسیم خالص را به گیاه میرساند. علاوه بر آن، کودهایِ کاملی مثل کود 36-12-12 هم برای زمانی که میخواهید همزمان رشد و مقاومت را با هم مدیریت کنید، عالی هستند. این کودها قندهای سطح برگ را به سرعت به داخل گیاه میکشند تا آفت بیچاره در هنگامِ تغذیه، چیزی جز تلخی و بیغذایی پیدا نکند.
- سیلیسیم: برای اینکه گیاهتان را زرهپوش کنید و خرطوم آفات را کند کنید، سیلیکات پتاسیم حرف اول و آخر را میزند. این کود باکیفیتترین فرم برای جذب سریع سیلیسیم است تا به سرعت لایهی محافظ (فیتولیت) را روی پوستهی گیاه رسوب دهد. مصرف سیلیکات پتاسیم باعث میشود گیاهتان در برابر شتهها و کرمهای ساقهخوار، شبیه به یک دژ تسخیرناپذیر شود.
- گوگرد: برای مسلح کردن گیاه از درون، دو انتخاب اصلی دارید: گوگرد مایع یا گوگرد پودری. گوگرد مایع به دلیل جذب بسیار سریعتر از طریق برگ، برای زمانی که آفت یا بیماری در حالِ نزدیک شدن است، گزینهی هوشمندانهتری است. اما اگر به دنبالِ پیشگیریِ طولانیمدت هستید، گوگرد پودری میکرونیزه هم انتخاب کلاسیک و بسیار کارآمدی است. هر دوی اینها گیاه را وادار میکنند تا برای دفاع از خودش، فیتوالکسین (همان اسلحه شیمیایی گیاه) بسازد و دشمن را از درون بافت خودش مسموم کند.
طبق نظر کارشناسان گیاه پزشکی و بررسی میدانی کارشناسان تامین نهاده ایران، گوگرد مایع پایه کلسیم و گوگرد مایع پایه پتاسیم در برند بیوبی توانسته بالای 90درصد با آفاتی مثل کنه، تریپس، شته، کرم گلوگاه، پیچک، کرم خراط، شوری و قارچ ها موثر باشد.
قبل از هر چیز عدم اختلاط کودها بررسی شود. گوگرد مایع را هرگز با روغن ولک یا ترکیبات مسی مخلوط نکنید چون میتواند باعث سوختگی برگ شود. همیشه قبل از محلولپاشی گسترده، روی چند شاخه تست کنید. کودهای سیلیکات پتاسیم هم اگر با کودهای اسیدی (مثل خیلی از ریز مغذیها) ترکیب بشه، رسوب میکنند. پس قانون اول این است: هر چیزی را سر وقت و به تنهایی یا با مکمل خودش استفاده کنید.
جهت مشاوره و خرید با سازمان تامین نهاده ایران در تماس باشید.
زمانبندی طلایی؛ کی گیاه را واکسینه کنیم؟
مرحله استقرار و اوایل رشد
در خصوص مصرف کلسیم باید به وضعیت عناصر غذایی خاک قبل از استفاده از هر کودی توجه داشت تا نه ضرر مالی کنید و نه باعث رسوب عناصر شوید.
قبل از رسیدن گرمای شدید یا سرمای ناگهانی
زمان حساس گلدهی و تشکیل میوه
بعد از خسارت یا هرگونه آسیب مکانیکی (هرس، تگرگ، سمپاشی سنگین)
با این زمانبندی، شما دیگر سمپاش نیستید، بلکه یک مدیر هوشمندِ گیاه هستید که اجازه نمیدهد کار به سمپاشی سنگین برسد.
راهکارهای مکمل برای پیشگیری و مقابله با آفات
شخم پاییزه و بهداشت زمین
یکی از قویترین راهها برای نابودی آفات، انجام شخم عمیق در پاییز است؛ این کار لارو و شفیره حشرات را از اعماق خاک به سطح میآورد تا در اثر سرما و یخبندان زمستان از بین بروند. همچنین پاکسازی مزرعه از بقایای گیاهی و علفهای هرز، پناهگاه اصلی آفاتی مثل مگس سفید و کک چغندر را نابود میکند.
تنظیم تراکم کشت و چرخش هوا
کاشت بیش از حد بوتهها در زمین، مانع جریان هوا شده و رطوبت را بالا میبرد که این موضوع عامل اصلی شیوع بیماریهای قارچی مثل زنگ سفید و سفیدکها است. تنک کردن به موقع و رعایت فاصله مناسب کاشت، این خطر را به شدت کاهش میدهد.
قرنطینه و بهداشت ادوات
تهیه بذر و نشای سالم و گواهیشده از فروشگاههای معتبر اولین قدم پیشگیری است. در کنار آن، ضدعفونی کردن ابزارها و ادوات کشاورزی قبل از ورود به مزرعه مانع انتقال بیماریهای خطرناکی مثل بوتهمیری یا مرگ گیاهچه از زمینهای آلوده همسایه میشود
کنترل فیزیکی، تلهها و گیاهان دورکننده
استفاده از کارتهای زرد چسبنده و تلههای نوری، جمعیت حشراتی مثل مگس سفید و تریپس را بدون مصرف سم پایین میآورد. برای آفاتی مثل حلزونها نیز وجین دستی و ریختن پودر سیلیس، خاکستر یا سبوس برنج در حاشیه کرتها مانع حرکت آنها میشود. همچنین کاشت گیاهان دورکننده در حاشیه زمین، حشرات را فراری میدهد.
مدیریت آبیاری و خاکورزی
آبیاری باید کاملاً منظم باشد، چرا که تنش خشکی یا غرقابی کردن بیش از حد، گیاه را ضعیف میکند. بهتر است آبیاری در اوایل صبح انجام شود تا رطوبت روی برگها نماند و باعث سفیدک نشود. در زمان خاکورزی اولیه نیز مصرف متعادل کودهای فسفاته، پتاسه و کودهای زیستی (میکروارگانیسمهای سودمند)، بستر ریشه را ایمن میسازد.
جمع بندی
هدف نهایی این برنامه، حذف کامل سموم نیست، چون گاهی فشار آفت به قدری است که راهی جز مداخلات شیمیایی باقی نمیماند؛ اما هدف اصلی ما این است که گیاه را آنقدر قوی، مسلح و نفوذناپذیر کنیم که آفت، باغ یا مزرعهی شما را به عنوان سفرهی غذایی انتخاب نکند. وقتی شما به جای اینکه فقط به دنبال رشد سریع باشید، به فکر ساختار دفاعی گیاه هم هستید، گیاهتان خودبهخود در برابر بسیاری از بیماریها بیمه میشود.